Bản chất cấu trúc ことはない

Cấu trúc ことはない là một mẫu ngữ pháp thuộc trình độ N3.

Bản chất của cấu trúc này dùng để đưa ra một lời khuyên, lời động viên hoặc lời khẳng định rằng một hành động nào đó là không cần thiết, không đáng để làm. Người nói muốn nhắn nhủ tới đối phương (đang trong trạng thái lo lắng, vội vã, hối hận hoặc tự trách) rằng: "Tình hình không nghiêm trọng đến mức phải làm như vậy đâu, cứ thả lỏng và yên tâm đi".

Trong tiếng Việt, cấu trúc này tương đương với: "Không cần phải...", "Không việc gì phải...", "Không có gì phải...".

Cách chia cấu trúc

Cấu trúc này kết hợp trực tiếp sau động từ ở thể từ điển (thể khẳng định):

Động từ thể từ điển (V-u) + ことはない / ことはないです

💡 Mẹo mở rộng trong văn nói: Trong giao tiếp hằng ngày thân mật, người Nhật thường lược bỏ trợ từ は và nói thành 〜ことはない hoặc biến âm thành 〜こともない (Cũng không cần phải...).

Các ngữ cảnh sử dụng thực tế

Dùng để an ủi, động viên người khác bớt lo lắng, đau buồn

Dùng khi đối phương đang rơi vào trạng thái tâm lý tiêu cực vì một chuyện chưa xảy ra hoặc một thất bại nhỏ, bạn muốn xoa dịu và giúp họ giải tỏa áp lực.

君のせいじゃないんだから、そんなに自分を責めることはないよ。 (Không phải lỗi của cậu đâu nên không việc gì phải tự trách mình như thế cả.)

失敗したからといって、落ち込むことはない。次が頑張ればいいんだ。 (Dẫu có thất bại đi chăng nữa thì cũng không cần phải nản lòng đâu. Lần tới cố gắng là được mà.)

まだ時間はあるから、そんなに急ぐことはない。ゆっくり行こう。 (Vẫn còn thời gian nên không cần phải vội vã thế đâu. Cứ thong thả mà đi.)

Khẳng định sự việc không cần thiết phải thực hiện vì đã có cách khác

Dùng khi tình huống thực tế rất đơn giản, không phức tạp hay to tát đến mức phải tốn công sức làm một hành động nào đó.

わざわざお店まで行くことはない。ネットで注文すればすぐ届くよ。 (Không cần phải cất công đến tận cửa hàng đâu. Cứ đặt hàng trên mạng là nó giao đến ngay ấy mà.)

ちょっとした風邪だから、病院に行くことはない。家で休んでいれば治る。 (Chỉ là cảm cúm qua loa thôi nên không có gì phải đi bệnh viện cả. Cứ ở nhà nghỉ ngơi là khỏi.)

簡単な計算だから、電卓を使うことはない。暗算で十分だ。 (Tính toán đơn giản nên không việc gì phải dùng máy tính cầm tay. Tính nhẩm là đủ rồi.)

Phân biệt nhanh giữa ことはない và なければならない

Hai cấu trúc này mang ý nghĩa hoàn toàn trái ngược nhau, nhưng đôi khi người học dễ bị nhầm lẫn về mặt bản chất phủ định:

〜なければならない: Phải làm... Diễn tả một nghĩa vụ bắt buộc, không làm không được.

〜なくてはいけない: Phải làm... Mang tính chất bắt buộc tương tự.

〜ことはない: Không cần phải làm... Không mang tính bắt buộc, người nghe có quyền lựa chọn làm hay không, nhưng người nói khuyên là "bỏ qua đi, làm làm gì cho mệt/cho tốn công". Nó tương đương với cấu trúc 〜なくてもいい (Không làm cũng được) nhưng mang sắc thái khuyên bảo, định hướng tư duy mạnh hơn.

1. 一度失敗いちどしっぱいしたくらいで、諦あきらめることはない。

Chỉ vì thất bại một lần mà không việc gì phải bỏ cuộc cả.

2. 大丈夫だいじょうぶ、そんなに心配しんぱいすることはないよ。

Ổn mà, không cần phải lo lắng đến mức đó đâu.

3. 君きみのせいじゃないんだから、自分じぶんを責せめることはない。

Vì không phải lỗi của cậu nên không việc gì phải tự trách mình cả.

4. 結果けっかがどうであれ、悲かなしむことはない。

Dù kết quả có thế nào đi nữa, bạn cũng không cần phải đau buồn.

5. まだチャンスはあるから、がっかりすることはない。

Vì vẫn còn cơ hội nên không việc gì phải thất vọng đâu.

6. 誰だれにでも間違まちがいはあるから、恥はずかしがることはない。

Ai cũng có lúc sai lầm nên không việc gì phải xấu hổ cả.

7. 一人ひとりで悩なやむことはないよ。何時いつでも相談そうだんして。

Cậu không việc gì phải lo lắng một mình cả. Cứ bàn bạc với tớ bất cứ lúc nào nhé.

8. 過去かこのことは忘わすれていい。ずっと引ひきず゙ることはない。

Cậu có thể quên chuyện quá khứ đi. Không việc gì phải để bụng mãi như thế.

9. 周まわりの人ひとと比くら゙べることはない。君きみは君きみのペースでいいんだ。

Cậu không việc gì phải so sánh với những người xung quanh. Cứ theo tốc độ của riêng cậu là được.

10. 少すこし疲つかれているだけだよ。そんなに思おもい詰つめることはない。

Chỉ là cậu hơi mệt thôi. Không việc gì phải suy nghĩ quá mức (bi quan) như vậy.

11. 泣なくことはない。また次頑張つぎがんばろう。

Không việc gì phải khóc cả. Lần tới chúng ta cùng cố gắng nhé.

12. 見みた目めが少すこし怖こわいけど、怖こわがることはないよ。とても優やさしい犬いぬだから。

Ngoại hình trông hơi đáng sợ một chút nhưng không việc gì phải sợ đâu. Vì nó là một chú chó rất hiền lành.

13. みんなが君きみを理解りかいしているから、孤独こどくを感かんじ゙ることはない。

Mọi người đều hiểu cậu nên cậu không việc gì phải cảm thấy cô đơn cả.

14. 誰だれも君きみを笑わらったりしないから、恐おそれることはない。

Sẽ chẳng có ai cười nhạo cậu đâu nên không việc gì phải lo sợ cả.

15. 完璧かんぺきな人間にんげんなんていない。全すべてを完璧かんぺきにこなすことはない。

Chẳng có ai là người hoàn hảo cả. Không việc gì bạn phải giải quyết mọi thứ một cách hoàn mỹ.

16. 試験しけんに落おちたからといって、人生じんせいが終おわるわけじゃない。絶望ぜつぼうすることはない。

Không phải cứ trượt kỳ thi là cuộc đời kết thúc. Không việc gì phải tuyệt vọng cả.

17. ほんの小ちいさなミスだよ。気きにすることはない。

Chỉ là một lỗi nhỏ xíu thôi mà. Không việc gì phải để tâm cả.

18. 噂うわさなんて気きにすることはない。事実じじつは違ちがうんだから。

Mấy lời đồn thổi thì không việc gì phải bận tâm. Vì sự thật vốn dĩ khác mà.

19. プレッシャーを感かんじ゙ることはない。リラックスして。

Không việc gì phải cảm thấy áp lực cả. Cứ thư giãn đi.

20. あなたが謝あやまることはない。悪わるいのは向むこうなのだから。

Không việc gì bạn phải xin lỗi cả. Bởi vì người sai là phía bên kia mà.

21. 焦あせることはない。ゆっくり自分じぶんのペースで進すすめばいい。

Không việc gì phải cuống quýt cả. Cứ thong thả tiến bước theo nhịp độ của riêng mình là được.

22. 緊張きんちょうすることはないよ。いつもの君きみで゙い゙れ゙ばば大丈夫だいじょうぶ。

Không việc gì phải căng thẳng đâu. Cứ như con người thường ngày của cậu là ổn thôi.

23. まだ若わかいんだから、将来しょうらいを悲観ひかんすることはない。

Vì vẫn còn trẻ nên không việc gì phải bi quan về tương lai cả.

24. みんな最初さいしょは初心者しょしんしゃだ。上手うまくできな゙ぐても゙落おち込ごむ゙ことはない。

Ai bắt đầu cũng là người mới cả. Dù không làm tốt cũng không việc gì phải nản chí.

25. 嫌いやなことがあっても、ずっとくよくよすることはない。

Dù có chuyện không vui xảy ra cũng không việc gì phải rầu rĩ mãi.

26. 誰だれにも言いえない悩みなやみなら、無理むりに話はなすことはない。

Nếu là nỗi khổ tâm không thể nói với ai thì không việc gì phải gượng ép bản thân kể ra.

27. 少すこし休やずめ゙ばば元気げんきに゙な゙る゙よ。そんなに深刻しんこくに考かんがえることはない。

Chỉ cần nghỉ ngơi một chút là sẽ khỏe lại thôi. Không việc gì phải suy nghĩ trầm trọng quá mức như thế.

28. 仲間外なかまはずれに゙ざれだって、気落きお゙ぢする゙ことはない。もっといい゙仲間なかまが゙見つかるみ よ。

Dù bị bạn bè xa lánh cũng không việc gì phải nản lòng. Cậu sẽ tìm thấy những người bạn tốt hơn thôi.

29. 他人たにんの評価ひょうかを気きにすることはない。自分じぶんを信しんじ゙で。

Không việc gì phải để tâm đến đánh giá của người khác. Hãy tin tưởng vào chính mình.

30. 頑張がんばった結果けっかな゙んだから、後悔こうかいすることはない。

Vì đó là kết quả của sự nỗ lực hết mình nên không việc gì phải hối tiếc cả.

31. 時間じかんはは（たっぷり）あるから、急いぞぐ゙ことはないですよ。

Thời gian vẫn còn dư dả nên không việc gì phải vội vàng đâu ạ.

32. 雨あめが降ふりそゔだから、今日出きょうでかけることはないんじゃない？

Trời có vẻ sắp mưa rồi, hôm nay không việc gì phải ra ngoài đâu nhỉ?

33. 私わたしが貸がしてあ゙げる゙から、わ゙ざわ゙ざ買かうことはないよ。

Tớ sẽ cho cậu mượn nên không việc gì phải cất công đi mua đâu.

34. 駅えきまで遠とおくないから、タクシーを呼よ゙ぶことはない。

Đến ga không xa lắm nên không việc gì phải gọi taxi cả.

35. この料理りょうりは私わたしが作つくるから、手伝てつだうことはないよ。座すわってて。

Món này tớ sẽ nấu nên cậu không cần phải giúp đâu. Cứ ngồi đó đi.

36. まだ使つかえるんだから、すぐに捨すてることはない。

Vì vẫn còn dùng được nên không việc gì phải vứt đi ngay lập tức.

37. 図書館としょかんで借がり゙られる゙から、その本ほんを買かうことはない。

Sách đó có thể mượn ở thư viện nên không việc gì phải mua cả.

38. 今日きょうは疲つかれているだろうから、無理むりして勉強べんきょうすることはない。

Hôm nay chắc là cậu mệt rồi nên không việc gì phải gắng gượng học hành đâu.

39. 電話でんわで済ずむ゙話はなしだから、わ゙ざわ゙ざ会あ゙いに゙行いくことはない。

Chuyện này có thể giải quyết qua điện thoại nên không việc gì phải cất công đến gặp mặt.

40. インターネットで調しら゙べればば分わが゙る゙から、人ひとに聞きくことはない。

Tra cứu trên mạng là ra ngay nên không việc gì phải đi hỏi người khác cả.

41. とりあえず今いまは決きめることはない。少すcoし考えてかんが みたら？

Tạm thời bây giờ chưa cần quyết định ngay đâu. Cậu thử suy nghĩ thêm chút xem sao?

全ぜんぶ゙一人ひとりでやることはない。みんなで゙分担ぶんたんしよう。

Không việc gì phải làm hết một mình cả. Chúng ta hãy cùng chia sẻ công việc đi.

そんなにたくさん食たべることはない。体からだに悪わる゙い゙よ。

Cậu không cần phải ăn nhiều đến thế đâu. Có hại cho sức khỏe đấy.

深夜にラーメンを食たべることはない。明日あしたの朝あさにしよう。

Không việc gì phải ăn mì Ramen vào đêm muộn cả. Để sáng mai hãy ăn.

安やすいからとい゙って、必要ひつような゙い゙ものまで゙買かうことはない。

Đừng vì thấy rẻ mà mua cả những thứ không cần thiết.

わざわざ高たかいブランド品ひんを持もつことはないと思おもう。

Tớ nghĩ không việc gì phải cất công sở hữu những món đồ hiệu đắt tiền làm gì.

それほど重要じゅうようじゃな゙い゙会議かいぎだから、スーツを着きることはない。

Vì đây không phải là cuộc họp quan trọng đến mức đó nên không việc gì phải mặc vest cả.

子供こどもの喧嘩けんかに親おやが口くちを出だすことはない。

Chuyện cãi vã của trẻ con thì cha mẹ không việc gì phải xen vào.

彼かれが゙自分じぶんで゙でぎる゙ことだから、手伝てつだってあ゙げる゙ことはない。

Vì đó là việc anh ấy tự làm được nên không việc gì phải giúp đỡ cả.

みんなが゙賛成さんせいしな゙ぐても゙、自分じぶんの意見いけんをを（曲げる）ことはない。

Dù mọi người không tán thành thì cậu cũng không việc gì phải thay đổi ý kiến của mình.

Bản chất cấu trúc なくはない (hoặc なくもない)

Cấu trúc なくはない là một mẫu ngữ pháp thuộc trình độ N3 và N2.

Về mặt cấu tạo, đây là dạng phủ định của phủ định (hai lần phủ định sẽ biến thành một lời khẳng định ngầm). Bản chất của cấu trúc này dùng để diễn tả một sự khẳng định nhưng ở mức độ ngập ngừng, không chắc chắn hoàn toàn, hoặc người nói đang có một chút đắn đo, e dè. Thay vì nói thẳng là "Có" hoặc "Được" một cách quá mạnh mẽ, người Nhật dùng mẫu này để chừa lại một đường lui, mang sắc thái: "Tôi không hề phủ định việc đó, thực tế là có một chút, nhưng mức độ không quá nhiều hoặc không đến mức hoàn hảo".

Trong tiếng Việt, cấu trúc này tương đương với: "Không phải là không...", "Cũng có một chút...", "Cũng không hẳn là không...".

Cách chia cấu trúc

Cấu trúc này chia dựa theo tính từ hoặc động từ ở thể phủ định ngắn (ない), sau đó thay đuôi い bằng くはない:

Động từ thể ない V-なくはない Tính từ đuôi い A-くなくはない (Ví dụ: おいしくなくはない) Tính từ đuôi な な形 + では/じゃ + なくはない Danh từ 名詞 + では/じゃ + なくはない

Các ngữ cảnh sử dụng thực tế

Thừa nhận một thực tế nhưng mang tính chất khiêm tốn hoặc gượng ép

Dùng khi bạn có năng lực hoặc có sở thích về một cái gì đó, nhưng không muốn tự cao, hoặc tình huống ép buộc bạn phải thừa nhận dù trong lòng vẫn còn chút lăn tăn.

日本語の新聞が読めなくはないですが、辞書を使わないと難しいです。 (Không phải là tôi không đọc được báo tiếng Nhật, nhưng nếu không dùng từ điển thì sẽ rất khó khăn.)

お酒は飲めなくはないですが、あまり強くありません。 (Rượu thì không phải là tôi không uống được, nhưng tửu lượng không được tốt lắm.)

彼の気持ちも分かりなくはないけれど、今回の行動は許せない。 (Không phải là tôi không hiểu cho cảm xúc của anh ấy, thế nhưng hành động lần này thì không thể tha thứ được.)

Đưa ra lời khen hoặc nhận xét ở mức độ trung bình, dè dặt

Dùng khi bạn thấy một sự vật, sự việc ở mức tạm chấp nhận được, không đến nỗi tệ nhưng cũng không quá xuất sắc để tung hô.

「この料理、おいしい？」「うーん、おいしくなくはないけど、ちょっと味が薄いかな。」 ("Món này ngon không?" "Ừm, không phải là không ngon, nhưng có vẻ vị hơi nhạt một chút nhỉ.")

彼の提案は、現実的ではなくはないが、予算が足りるか心配だ。 (Đề xuất của anh ấy không phải là không thực tế, nhưng tôi lo không biết ngân sách có đủ hay không.)

新しい車を買いたい気持ちはなくはないが、今はまだお金を貯める時期だ。 (Mong muốn mua một chiếc xe ô tô mới không phải là tôi không có, nhưng bây giờ vẫn là lúc phải tiết kiệm tiền.)

Phân biệt nhanh giữa なくはない và わけではない

Cả hai đều là phủ định một phần nhưng có sự khác biệt nhỏ về góc nhìn:

〜わけではない: Không có nghĩa là... / Không hẳn là... Dùng để gạt bỏ một suy đoán quá đà hoặc một hiểu lầm của đối phương (Ví dụ: Tôi không ăn không phải vì tôi ghét nó đâu [わけではない], chỉ là tôi đang no thôi).

〜なくはない: Không phải là không... Tập trung vào việc khẳng định một phần nhỏ của sự việc một cách e dè (Ví dụ: Tôi cũng có thích [なくはない] món đó một chút, nhưng không đến mức ăn hằng ngày).