GIẢI THÍCH NGỮ PHÁP: ～いかん (Trình độ N1)

Cấu trúc 「～いかん」 vốn là một từ cổ có gốc Hán tự là 「如何」 (nghĩa là như thế nào hoặc ra sao). Trong ngữ pháp tiếng Nhật hiện đại, cấu trúc này đóng vai trò như một liên từ điều kiện, dùng để diễn tả mối quan hệ phụ thuộc tuyệt đối: "Sự việc ở vế sau có xảy ra hay không, diễn tiến theo hướng tốt hay xấu, hoàn toàn phụ thuộc vào nội dung, tính chất hoặc mức độ của danh từ ở vế trước."

Ý nghĩa

Tùy thuộc vào... / Tùy vào... mà quyết định.

Dựa vào tình trạng của... mà kết quả vế sau sẽ thay đổi tương ứng.

Bản chất và Ngữ cảnh sử dụng

Cấu trúc này có hai dạng tồn tại chính trong câu với sắc thái ngữ pháp cụ thể:

🔸 Dạng 1: Danh từ + いかんだ / いかんで (Tùy thuộc vào...)

Diễn tả việc vế sau bị chi phối hoàn toàn bởi vế trước.

Ví dụ: Kết quả trận đấu tùy thuộc vào sự nỗ lực của các bạn.

🔸 Dạng 2: Danh từ + のいかんに関わらず / のいかんを問わず (Bất kể... như thế nào)

Diễn tả việc vế sau hoàn toàn không bị ảnh hưởng hay chi phối bởi vế trước. Dù vế trước có ra sao đi chăng nữa thì vế sau vẫn giữ nguyên một trạng thái, một quy định.

Ví dụ: Bất kể lý do là gì, việc đi muộn vẫn bị phạt.

Văn phong: Mang tính chất nghị luận, chính luận, vô cùng trang trọng và nghiêm túc. Xuất hiện phổ biến trong văn bản pháp luật, quy định của công ty, hợp đồng thương mại hoặc các bài phát biểu của giới chức trách.

Cấu trúc ngữ pháp

$$\mathbf{\text{Danh từ } + （の）いかん + だ / です （Cuối câu）}$$

$$\mathbf{\text{Danh từ } + （の）いかん + で / によって （Giữa câu）}$$

$$\mathbf{\text{Danh từ } + のいかん + に関わらず / を問わず / によらず}$$

Lưu ý cốt lõi: Danh từ đứng trước いかん phải là danh từ chứa các phương án biến đổi, có sự bấp bênh hoặc có nhiều mức độ khác nhau (Ví dụ: 理由 - lý do, 結果 - kết quả, 成績 - thành tích, 態度 - thái độ). Không đi với danh từ cố định một trạng thái.

Ví dụ minh họa

我が社が提示した新しい条件を受け入れてもらえるかどうかは、相手企業の返答いかんだ。

(Việc có được phía công ty đối tác chấp nhận điều kiện mới mà công ty chúng ta đưa ra hay không, hoàn toàn tùy thuộc vào câu trả lời của họ.)

今期のボーナスの支給額は, 過去1年間の営業成績いかんで決まります。

(Mức tiền thưởng được cấp trong kỳ này sẽ được quyết định tùy thuộc vào thành tích kinh doanh của bạn trong vòng một năm qua.)

理由のいかんに関わらず, 試験開始後の教室への入室は一切認められません。

(Bất kể lý do là gì đi chăng nữa, việc vào phòng thi sau khi giờ làm bài đã bắt đầu là hoàn toàn không được phép.)

今回のプロジェクトの成否は, チーム全員の団結力いかんで決まると言っても過言ではない。

(Nói rằng sự thành bại của dự án lần này phụ thuộc hoàn toàn vào sức mạnh đoàn kết của toàn bộ thành viên trong đội thì cũng không có gì là quá lời.)